کاربرد پلاک ثبتی اصلی و فرعی در سند

سازمان ثبت اسناد و املاک با هدف شناسایی هر ملک، شماره‌ای را به صورت اصلی و فرعی به هر ملک اختصاص می‌دهد (صفحه نقشه یو تی ام UTM جانمایی پلاک ثبتی – قسمت نقشه ثبتی مطالعه شود ) که این شماره در صفحه دوم سمت راست بالای دفترچه سند مالکیت درج می‌شود. در مورد سندهای تک برگی نیز درقسمت مشخصات ملک که اولین پاراگراف است در خط دوم به شماره پلاک اصلی و فرعی و همچنین در صورتی که پلاک از پلاک دیگری مفروز و مجزا شده باشد، شماره آن پلاکها درج می شود.

برای شناسایی اراضی مختلف، سازمان کل ثبت اسناد و املاک کشور آن‌ها را به قطعات کوچک‌تر تقسیم می‌کند و به هر کدام یک شمارۀ پلاک اصلی می‌دهد. این قطعۀ مادر سپس به بخش‌های کوچکتری تقسیم می‌شود و هر بخش دارای یک شمارۀ پلاک فرعی هم می‌شود. به این ترتیب مشخص می‌شود هر زمین مربوط به کدام قطعۀ مادر است و در کدام بخش آن قرار گرفته است. (صفحه نقشه یو تی ام UTM جانمایی پلاک ثبتی – قسمت نمونه نقشه یو تی ام UTM جانمایی پلاک ثبتی مطالعه شود).

جداسازی شمارۀ اصلی از فرعی با علامت ممیز (/) است. به صورتی که شمارۀ اصلی در سمت چپ و شمارۀ فرعی در سمت راست ممیز درج می‌شود.

به این ترتیب مشخص می‌شود، یک زمین مربوط به کدام قطعۀ مادر است و کدام بخش از آن را به خود اختصاص داده است. پلاک ثبتی اصلی و فرعی را می‌توانیم به نام کوچک و نام خانوادگی افراد تشبیه کنیم. ترکیب دو شماره اصلی و فرعی تحت عنوان شمارۀ پلاک ثبتی هر قطعه شناخته می‌شود. که با دانستن این شماره پلاک ثبتی و دسترسی داشتن به اطلاعات ثبتی آن محدوده ثبتی می توان ملک را شناسایی و موقعیت دقیق ان را روی زمین پیدا کرد. به این عملیات جانمایی پلاک ثبتی در سیستم مختصات یو تی ام UTM گفته می شود که حاصل آن نقشه یو تی ام UTM جانمایی پلاک ثبتی است.

بنابراین شمارۀ پلاک ثبتی اصلی برای قطعۀ مادر صادر شده و پس از آن، هر بخش کوچک تری که از قطعۀ اصلی جدا شود یک شمارۀ پلاک فرعی هم خواهد داشت.

به طور مثال برای شمارۀ پلاک ۲۲/۱۳۵۱ عدد ۲۲ که سمت چپ مُمَیَز نوشته شده، شمارۀ پلاک ثبتی اصلی ملک است و عدد ۱۳۵۱ که در سمت راست ممیز نوشته شده است، شمارۀ فرعی ملک است. (صفحه مفهوم پلاک ثبتی اصلی/فرعی مطالعه شود.)

ممکن است، در سند یک ملک، با کلمات «مفروز» و «مجزی شده» برخورد کنیم. کلمه مفروز که بر وزن مفعول است از فعل افراز (به معنای جدا کردن چیزی از چیز دیگر) مشتق شده و معنی آن «جدا کرده شده» است. کلمۀ مجزی هم به معنای جزء‌جزء شده است. همان ‌طور که پیش از این توضیح داده شد هنگامی که قطعات فرعی به قطعات فرعی کوچکتر از خود تفکیک و تقسیم می‌شوند، به آن قطعات فرعی و کوچکتر به اصطلاح «مفروز و مجزی شده از قطعه فرعی شماره… از اصلی مذکور» گفته می‌شود.

خانم مهندس آبکار کارشناس رسمی امور ثبتی ۰۹۱۲۶۱۴۰۳۳۹